Showing posts with label ολοκληρωτισμός. Show all posts
Showing posts with label ολοκληρωτισμός. Show all posts

13 July 2020

Η ενημέρωση και το συριζόμετρο

της Σοφίας Βούλτεψη, Ελεύθερη Ζώνη, 13/7/2020


Ο ΣΥΡΙΖΑ, το κόμμα που όταν βρέθηκε στην κυβέρνηση δεν είχε άλλο μέλημα από τον ασφυκτικό έλεγχο της ενημέρωσης και κατάργησε το ΕΣΡ, έχει σηκώσει τον κόσμο στο ποδάρι για τον τρόπο με τον οποίο μοιράστηκε το ποσό των 20 εκατομμυρίων ευρώ στα μέσα ενημέρωσης, προκειμένου να υπάρξει η αναγκαία ενημέρωση του λαού και την προστασία του από τον κορωνοϊό.

Δεν διαμαρτυρήθηκαν τα 1.232 μέσα ενημέρωσης που ενισχύθηκαν, δεν έθεσαν θέμα για το ποιος πήρε τι οι ίδιοι οι ωφελούμενοι, ο ίδιος ο ΣΥΡΙΖΑ δεν ψήφισε την ΠΝΠ για την διαφημιστική καμπάνια, προφανώς επειδή δεν τη θεωρούσε αναγκαία, αλλά τώρα έχουν ανέβει στα κεραμίδια.

Όχι όλοι! Γιατί αν θυμόμαστε καλά, υπήρξε εσωτερική διχογνωμία στον ΣΥΡΙΖΑ όσον αφορά σε ερώτηση βουλευτών για το θέμα, δηλαδή για την ταύτιση του κόμματος με συγκεκριμένα πρόσωπα και μέσα.

Λοιπόν, για να τελειώνουμε: Οι ενδιαφερόμενοι έχουν το δικαίωμα να πουν ό,τι θέλουν. Κι’ ας ήταν γεμάτοι διαφημίσεις τον καιρό που ο ΣΥΡΙΖΑ βρισκόταν στην εξουσία – λες και δεν υπήρχαν άλλα μέσα ενημέρωσης στη χώρα.

Ούτε καν περίμεναν για να δουν πώς θα τα πάνε και αν θα έχουν κυκλοφορία οι διαφημιζόμενοι! Ένα αόρατο χέρι τους οδηγούσε σ’ αυτούς. Με το καλημέρα σας, με την πρώτη έκδοση δηλαδή, τίγκα στη διαφήμιση – τράπεζες, επιχειρήσεις, οργανισμοί, όλοι προσέτρεξαν να δώσουν τον οβολό τους. Προφανώς όχι μόνοι τους και όχι με κάποια δημοσιογραφικά κριτήρια, τα οποία άλλωστε δεν είχαν προλάβει να δουν.

Μιλάμε για εκατομμύρια των εκατομμυρίων και επί χρόνια!

Τότε, βέβαια, δεν υπήρχε θέμα πολυφωνίας και στήριξης του Τύπου. Με τα είκοσι εκατομμύρια του κορωνοϊού δημιουργήθηκε το θέμα. Με τα είκοσι εκατομμύρια του κορωνοϊού «μπουκώθηκαν» τα στόματα! Τα οποία αν δεν μπουκωνόντουσαν τι θα έκαναν; Θα έλεγαν στον κόσμο βγείτε έξω να κολλήσετε κορωνοϊό; Διότι τα μηνύματα δεν ασχολούνταν με το αν έκανε αυτό ή εκείνο η κυβέρνηση. Ασχολούνταν με το τι πρέπει να κάνουμε όλοι για να μην βρεθούμε διασωληνωμένοι – ακόμη και με πανίσχυρο σύστημα υγείας!

Το θέμα τους είναι η ελεύθερη ενημέρωση

Δεν τους πήρε ο πόνος, ούτε είναι αυτό το θέμα τους. Η τελευταία αυτή φασαρία εντάσσεται σε μια γενικότερη και από τα παλιά εκστρατεία που διεξάγει ο ΣΥΡΙΖΑ κατά της ελεύθερης ενημέρωσης.

Πάντα τους ρίχνουν, ποτέ δεν τους προβάλλουν αρκετά, είναι διαπλεκόμενοι, εξυπηρετούν συμφέροντα – όλα τα επιχειρήματα των ολοκληρωτικών καθεστώτων που το μόνο για το οποίο δεν ενδιαφέρονται είναι η πολυφωνία.

Κατά την περίοδο της πανδημίας, διαμαρτύρονταν επειδή, λέει, από τις τηλεοράσεις παρήλαυναν οι υπουργοί και δεν προβλήθηκαν αρκετά τα δύο «προγράμματα» που έσπευσαν να παρουσιάσουν, λες και βρισκόμαστε σε προεκλογική περίοδο.

Συγγνώμη, αλλά ποιοι να παρελάσουν; Ποιοι θα ενημερώσουν; Ποιοι θα δώσουν διευκρινίσεις; Για τα μέτρα, για τις παροχές, για τα πρόστιμα.

Τι έπρεπε να κάνουν τα μέσα ενημέρωσης; Να παρουσιάζουν τα ισχύοντα μέτρα και την ίδια στιγμή να παρουσιάζουν και τα μέτρα που ΘΑ έπαιρνε ο ΣΥΡΙΖΑ αν βρισκόταν στην κυβέρνηση;

Και επιτέλους, τι δεν καταλαβαίνουν; Τα μέσα ενημέρωσης και οι δημοσιογράφοι έχουν την ελευθερία να επιλέγουν τις ειδήσεις που κρίνουν σημαντικές. Διανοήθηκε ποτέ κανείς σε Δημοκρατία να στείλει ανθρώπους (λογοκριτές τους λένε) στις εφημερίδες για να δώσουν εντολές σχετικά με το πρώτο και τα άλλα θέματα της πρώτης σελίδας;

Ναι, θα πει κάποιος, αλλά τα ραδιοτηλεοπτικά μέσα, βάσει Συντάγματος, τελούν υπό τον έλεγχο του Κράτους. Σωστά, αλλά όχι για να επιλέγει το Κράτος για λογαριασμό τους τα θέματα που θα προβάλλουν!

Ο ΣΥΡΙΖΑ υποστηρίζει ότι το ΕΣΡ έπρεπε να παρεμβαίνει σε θέματα περιεχομένου. Το είπαν ανοιχτά κατά την συνεδρίαση της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας της 7ης Μαΐου, σχεδόν επιτιθέμενοι στον πρόεδρο της Ανεξάρτητης Αρχής Αθανάσιο Κουτρουμάνο.Μάταια εκείνος προσπαθούσε να τους εξηγήσει ότι κανένας νόμος δεν του δίνει αυτή την αρμοδιότητα. Και πως σχετικές αποφάσεις πέφτουν στο Συμβούλιο της Επικρατείας, διότι το υπέρτατο αγαθό είναι η ελευθερία του Τύπου.

Το ΕΣΡ γενικό έλεγχο μπορεί να κάνει, προκειμένου να διαπιστώσει αν τηρούνται οι βασικοί κανόνες. Για παράδειγμα, μπορεί να ελέγξει αν ακούγεται η άποψη της αντιπολίτευσης, αν υπάρχουν οι απαντήσεις της σε μια απόφαση ή ανακοίνωση της κυβέρνησης.

Δεν μπορεί να μπει στη… δοσολογία. Διότι τότε ο έλεγχος θα ήταν υπερβολικά ασφυκτικός για δημοκρατικό πολίτευμα. Δεν το έκανε ποτέ κανείς, επί καμιάς κυβέρνησης.

Μικρά μαθήματα ενημέρωσης

Υπάρχουν μέρες που ο ΣΥΡΙΖΑ, ο κ. Τσίπρας, οι αξιωματούχοι, οι τομεάρχες εκδίδουν ακόμη και είκοσι ανακοινώσεις – καμιά φορά και από τρεις ο καθένας. Είναι δυνατόν να υποχρεωθούν τα μέσα ενημέρωσης να μεταδίδουν όλα αυτά;

Άλλωστε, τα μέσα ενημέρωσης δεν προβάλλουν ούτε όλα όσα λένε όλοι οι υπουργοί και οι υφυπουργοί μέσα σε μια μέρα. Γίνεται αξιολόγηση ειδήσεων και αυτό ανήκει αποκλειστικά στους δημοσιογράφους. Όλα τα άλλα… σε άλλα καθεστώτα.

Γιατί εκτός από την συνταγματική αρχή της ελευθερίας της έκφρασης υπάρχει και η αρχή της ελευθερίας της έκφρασης του δημοσιογράφου.

Επιπλέον, αν ένα μέσο πρόσκειται στην κυβέρνηση, θα δώσει περισσότερες ειδήσεις από την κυβέρνηση. Αν ένα μέσο πρόσκειται στην αντιπολίτευση, θα δώσει έμφαση σε αυτά που λέει η αντιπολίτευση. Αυτά είναι λυμένα. Πρόβλημα θα υπήρχε αν το ένα μέσο έδινε μόνο ειδήσεις από την κυβέρνηση και το άλλο μόνο ειδήσεις από την αντιπολίτευση. Δεν θα βγάλουμε και το συριζόμετρο!

Με λίγα λόγια, η πολυφωνία εξασφαλίζεται από την ύπαρξη πολλών μέσων ενημέρωσης.

Όσο για την ΕΡΤ, για την οποία επίσης διαμαρτύρονται, ας έχουν υπόψη τους ότι δεν γίναμε ακόμη λωτοφάγοι. Θυμόμαστε ακόμη την κατάσταση που επικρατούσε, την καθημερινή προπαγάνδα, τις ειρωνείες, τον συνεργάτη που στις 17 Σεπτεμβρίου 2018 είχε πει το περίφημο: «Η ομιλία του κ. Μητσοτάκη ήταν μία ιδεολογική σάλτσα διανθισμένη με εθνικιστικές αναφορές. Μιλάω για την εμμονή του σε ένα νεοφιλελεύθερο δόγμα ανάλγητο και ακραίο. Μιλάω για τις ιδιωτικοποιήσεις.  Ακούγοντας το σύνολο της ομιλίας του το Σάββατο νόμιζα ότι άκουγα  τον θεωρητικό του φασισμού, τον Σέρτζιο Πανούτσιο ο οποίος εισήγαγε στοιχεία εθνικισμού στην Ιταλία του Μουσολίνι»…

Επομένως, το μόνο που θα μπορούσε να πράξει το ΕΣΡ είναι να εξετάσει αν ακούγεται η άλλη άποψη. Υποδεκάμετρο δεν μπορεί να πάρει. Αν το έκανε, τότε θα βρισκόταν σε μια διαρκή κατάσταση παρέμβασης στα μέσα ενημέρωσης και στην ελευθερία του Τύπου.

Τα έργα και οι ημέρες του ΣΥΡΙΖΑ

Η μεγάλη ειρωνεία είναι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ που σήμερα απαιτεί από το ΕΣΡ να λειτουργήσει ως όργανο λογοκρισίας είναι αυτός που με τροπολογία του Παππά είχε καταργήσει το ΕΣΡ και είχε μεταφέρει τις αρμοδιότητές του στον… εαυτό του!

Τα έργα και οι ημέρες του ΣΥΡΙΖΑ – δια του Ν. Παππά -  στον έλεγχο της ενημέρωσης είναι γνωστά. Ας τα επαναλάβουμε, καθότι επανάληψις μήτηρ μαθήσεως:

-Τον Μάρτιο του 2015, η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, με υπουργό τον Νίκο Παππά, κατάργησε με τροπολογία το Εποπτικό Συμβούλιο της ΝΕΡΙΤ, αναθέτοντας το σύνολο των αρμοδιοτήτων στο Διοικητικό Συμβούλιο της εταιρίας. Με την ίδια τροπολογία (σε άσχετο νομοσχέδιο), μεταβλήθηκε το καθεστώς επιλογής και διορισμού του ΔΣ της ΝΕΡΙΤ, τα μέλη του οποίου διορίζονταν πλέον με απόφαση του υπουργού Επικρατείας. Καταργήθηκε επίσης και η διάταξη που αφορούσε στη διαδικασία επιλογής προσώπων για τον σχηματισμό του Εποπτικού Συμβουλίου.

(Με το προηγούμενο καθεστώς, η επιλογή των μελών του Δ.Σ. γινόταν μετά από ανοικτή πρόσκληση ενδιαφέροντος από τον πρόεδρο του Εποπτικού Συμβουλίου, προβλέπονταν συγκεκριμένα τυπικά και ουσιαστικά προσόντα και την εισήγηση έκαναν εκπρόσωποι του ΑΣΕΠ, του ΕΣΡ και του ΝΣΚ. Με το σύστημα ΣΥΡΙΖΑ τη δημόσια πρόσκληση έκανε ο υπουργός και ακολουθούσε η επιλογή και η εισήγηση στην Επιτροπή Θεσμών και Διαφάνειας, όπου βέβαια την πλειοψηφία είχε ο ΣΥΡΙΖΑ. Με τα γνωστά αποτελέσματα: Ο ένας μετά τον άλλον οι διορισμένοι από τον Παππά απολύονταν ή παραιτούνταν).

-Τον Απρίλιο του 2015, με το νόμο περί «επαναλειτουργίας» της ΕΡΤ (βαφτίσια έγιναν!) καταργήθηκε η αυτοτέλεια του Δ.Σ., αλλά και η ανεξαρτησία της δημόσιας τηλεόρασης από το Κράτος και τα πολιτικά κόμματα, αφού πλέον η ΕΡΤ υπογράφει «Συμφωνία Αρχών με το Ελληνικό Δημόσιο», εκπροσωπούμενο από τους υπουργούς Οικονομικών, Επικρατείας και Πολιτισμού, Παιδείας και Θρησκευμάτων.  Παράλληλα, καταργήθηκε και επίσημα το Εποπτικό Συμβούλιο, καθώς και ο θεσμός του Μεσολαβητή και η τριμελής Επιτροπή Δεοντολογίας. Το νέο Δ.Σ. διορίστηκε τον Μάιο μετά από μια fast track διαδικασία πρόσκλησης ενδιαφέροντος κατά την οποία η πρόσκληση ενδιαφέροντος αναρτήθηκε το απόγευμα της Πέμπτης, παραμονή Πρωτομαγιάς, και η προθεσμία έληγε το μεσημέρι της Δευτέρας, λίγες μόλις ώρες μετά από ένα τριήμερο αργίας.

-Στις 24 Οκτωβρίου 2015, διαρκούσης της συζήτησης για την αδειοδότηση των ραδιοτηλεοπτικών μέσων («Αδειοδότηση παρόχων περιεχομένου επίγειας ψηφιακής τηλεοπτικής ευρυεκπομπής ελεύθερης λήψης και άλλες διατάξεις»), η κυβέρνηση κατέθεσε τροπολογία – και μάλιστα με την μορφή νομοτεχνικής βελτίωσης – που προέβλεπε την πρόωρη λήξη της θητείας υπηρετούντων μελών των προβλεπομένων από το Σύνταγμα Ανεξαρτήτων Αρχών (Εθνικό  Συμβούλιο Ραδιοτηλεόρασης, ΑΣΕΠ, Αρχή Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων, Αρχή Προστασίας του Απορρήτου των Επικοινωνιών και Συνήγορος του Πολίτη).

(Βάσει του άρθρου 101Α του Συντάγματος, η θητεία των μελών των ανεξαρτήτων αρχών δεν μπορεί να συντμηθεί  ούτε νομοθετικά, μπορεί μόνο να παραταθεί, διότι διαφορετικά θίγεται η προσωπική και λειτουργική ανεξαρτησία τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι στις 5 Νοεμβρίου, η Αρχή Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα με την υπ΄ αριθμ. 5/2015 γνωμοδότησή της έκρινε αντισυνταγματική και αντίθετη στην νομολογία του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης τη διάταξη του νόμου 4339/2015 σύμφωνα με την οποία «αποχωρούν αυτοδικαίως από τη θέση τους τα μέλη των ανεξάρτητων Αρχών, των οποίων έχει λήξει η αρχική θητεία τους». Ακόμη, η Αρχή ανέφερε ότι σύμφωνα με την συνταγματική αρχή της συνεχούς λειτουργίας των ανεξάρτητων Αρχών και το νόμο 4055/2012 η θητεία των μελών των ανεξάρτητων Αρχών παρατείνεται αυτοδικαίως μέχρι το διορισμό των νέων. Κατόπιν αυτών, κατέληγε η γνωμοδότηση νόμιμα η Αρχή εξακολουθεί να λειτουργεί με την υφιστάμενη συγκρότησή της).

Δηλαδή ο Παππάς πρώτα έγινε ιδιοκτήτης της δημόσιας τηλεόρασης, μετά σφετερίστηκε τις αρμοδιότητες ανεξάρτητης αρχής, του ΕΣΡ, και τελικά έγινε καναλάρχης, ορίζοντας ο ίδιος τον αριθμό αδειών και το τίμημα!

Τα υπόλοιπα είναι γνωστά: Το περίφημο Ινστιτούτο της Φλωρεντίας, η γελοιότητα του διαγωνισμού για τις άδειες, η απόφαση του ΣτΕ, τον Ιανουάριο του 2017, με την οποία ο Παππάς υποχρεωνόταν να επιστρέψει τις αρμοδιότητες του ΕΣΡ, οι επιθέσεις στο ανώτατο δικαστήριο, η κατάργηση του νόμου Παππά (4339/2015), η γνωστή κλάψα περί διαπλοκής και συμφερόντων που πολεμάνε την… λαϊκή κυβέρνηση!

Συμπέρασμα: Όταν ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται στην κυβέρνηση κάνει το παν για να ελέγξει την ενημέρωση με φιρμάνια και φετφάδες και όταν βρίσκεται στην αντιπολίτευση επιτίθεται στα μέσα ενημέρωσης επειδή δεν εκτιμούν τις φοβερές και τρομερές απόψεις του!

05 July 2016

Μπαρουφολογία I

του Χρήστου Ράπτη, iefimerida, 5/7/2016
Αν ήταν απλά ένας κοινός τσαρλατάνος που μεταμφιέστηκε σε οικονομολόγο (και υπουργό Οικονομικών), θα είχε πλάκα να τον ποτίζουμε ρακές και να τον βάζουμε να μας εξηγεί στις ταβέρνες πώς θα άλλαζε την Ευρώπη και τον κόσμο.


Αν ήταν απλά ένα ψώνιο, κάτι σαν τον Δελαπατρίδη που παριστάνει τον λόγιο σε κάτι (άφραγκα και ξιπασμένα) αστικά σαλόνια, θα ήταν και πάλι χαριτωμένος -το πολύ πολύ να τον στέλναμε σε κάνα διαγωνισμό bodybuilding για να νιώσει έστω και λίγο την αντρική βαρβατίλα.
Ο άνθρωπος όμως είναι βαριά κυνικός, βαριά ανεύθυνος που ρήμαξε τη χώρα ετοιμάζοντας εκτροπές που λίγο έλειψε να μας οδηγήσουν σε τραγωδία.
Για τον λόγο αυτό η μελλοντική πλειοψηφία οφείλει να τον παραπέμψει στο Ειδικό Δικαστήριο με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας. Για να μην υπάρξουν στο μέλλον άλλοι Μπαρουφάκηδες που θα θελήσουν να παίξουν με την υπόσταση και την ίδια την ύπαρξη ενός ολόκληρου έθνους.

του Θάνου Οικονομόπουλου, iefimerida, 5/7/2016
Ομολογώ ότι δεν αντιλαμβάνομαι όλη αυτή την.. ταραχή που ξέσπασε με τις αποκαλύψεις του Τζέιμς Γκάλμπρεϊθ στο βιβλίο του που κυκλοφόρησε, για τις εγκληματικές κινήσεις και μεθοδεύσεις Βαρουφάκη έναν ακριβώς χρόνο πριν.
Τι το καινούργιο, που δεν ξέραμε ήδη, αποκαλύπτει ο Αμερικανός σύμβουλος του πρώην παλιάτσου-υπουργού; Δεν είναι γνωστές οι παρασκηνιακές προετοιμασίες για... κατάληψη του Νομισματοκοπείου, σύλληψης του Διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος και εθνικοποίηση του ιδρύματος, για επιστράτευση των δημοσίων υπαλλήλων, για πληρωμή μισθών και συντάξεων, μετά την επιστροφή στην δραχμή, με υποσχετικές;
Και τι... όψιμη πρεμούρα έχει πέσει για παραπομπή του εγωπαθούς καραγκιόζη στο Ειδικό Δικαστήριο; Σύμφωνοι, βαρύνεται με εγκλήματα κατά της χώρας, όσο... “χαριτωμένα” και με κραυγές “ουάου!” κι' αν τα διέπραττε. Και του αξίζει κάποια τιμωρία- αν υποτεθεί ότι οι “εξεταστικές” και τα “εδικά δικαστήρια” καταλήγουν ποτέ σε τιμωρίες...
Αλλά, μια στιγμή: όλη αυτή η μυστική συνωμοσία, το περιβόητο “Plan X”, του Βαρουφάκη με συμμετοχή υπουργών και κυβερνητικών συμβούλων δεν προετοιμαζόταν; Το περιβόητο “ο στρατός εγγυάται την σταθερότητα στο εσωτερικό της χώρας ...” που εκστόμισε δημοσίως ο Καμμένος εκείνη την κολασμένη περίοδο, ένα χρόνο πριν, του... ξέφυγε σαν από χαζό παιδί χαρά γεμάτο; Και επιτέλους, κάποιος Αλέξης Τσίπρας ... που βρισκόταν και τι δουλειά έκανε πέρσι τέτοιες μέρες; Δεν ήξερε τίποτε για τα εξυφαινόμενα, δεν είχε πάρει πρέφα τι προετοίμαζαν υπουργοί του;
Και τότε γιατί ο Βαρουφάκης δημοσίως και επισήμως τον έχει κατηγορήσει ότι “ήταν απολύτως ενήμερos και είχε δώσει την έγκρισή του για την υλοποίηση του Plan X!”, σπεύδοντας, μάλιστα, να τον προειδοποιήσει σαφώς και σε στιλ... μαφίας, ότι “αν πέσει αυτός, θα πάρει κι' εκείνον μαζί του...”, χωρίς το Μέγαρο Μαξίμου να τολμήσει να βγει και να τον αποκαλέσει κοινό συκοφάντη;
Ο Βαρουφάκης, ο όποιος Βαρουφάκης, δεν θα μπορούσε ποτέ να παρασύρει μόνος του μια ολόκληρη χώρα στην άβυσσο. Κι' αν το αποτολμούσε, θα τον είχαν σταματήσει εγκαίρως. Υπήρξε γενικό σχέδιο “ηρωικής εξόδου” της χώρας από την Ευρώπη και...όραμα λατινοαμερικανοποίησής της. Το κατάπτυστο “δημοψήφισμα”, σε ποια βάση και με ποια “ιδεολογική” υποστήριξη έγινε; Και είναι πάλι τρελός ο Βαρουφάκης, που δηλώνει ότι “εκείνο το βράδυ, πήγα στο Μαξίμου χαρούμενος και αισιόδοξος, γιατί το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν αυτό που περιμέναμε, σύμφωνα με τους σχεδιασμούς μα, αλλά διαπίστωσα ένα κλίμα μεταστροφής και δυσφορίας...”;
Αυτή η μεταστροφή και η αναγκαστική προσγείωση του κ. Τσίπρα στην πραγματικότητα, προφανώς έγινε κατόπιν συμβουλευτικής μεσολαβήσεως. Από έξω, ή ίσως και από μέσα. Κάποιος θα του είπε την κρίσιμη ώρα... “του μεγάλου ναι και του μεγάλου όχι”, ότι όχι μόνο θα βούλιαζε την Ελλάδα, όχι μόνο θα κινδύνευε να διωχθεί επί εσχάτη προδοσία, αλλά θα έβαζε ταφόπετρα για τα καλά για την αριστερά στην Ελλάδα. Ίσως αυτό το τελευταίο, στο ιδεοληπτικό κεφάλι του, να μέτρησε περισσότερο. Ιδίως αν η προειδοποίηση προήλθε από κάποιον παλιό πολιτικό του αντίπαλο, τον οποίο θαύμαζε, εκτιμούσε και διατηρούσε (και διατηρεί...) καλές σχέσεις...
Το μείζον πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα, δεν είναι αν ο Βαρουφάκης, αν ακόμη και ο ίδιος ο Τσίπρας παραπεμφθούν και τιμωρηθούν από ένα Ειδικό Δικαστήριο. Είναι το γεγονός ότι αυτός ο ιδεοληπτικός εσμός που μας κυβερνάει, δεν πήρε το μάθημά του από τα τόσα παθήματα, ούτε έχει αλλάξει μυαλά. Συνεχίζει να λέει ψέμματα στους μέσα και στους έξω, να πιστεύει ότι μπορεί άλλα να λέει και άλλα να κάνει, να αποτελειώνει την (όση της άφησε...) αξιοπιστία της χώρας- το παράδειγμα της γελοίας κουτοπονηριάς Δρίτσα με την συμφωνία με την Cosco, είναι κάτι περισσότερο από ενδεικτικό. Δεν μπορούν ν' αλλάξουν, απλώς επειδή... δεν θέλουν. Κι' αυτό, είναι το πιο επικίνδυνο απ' όλα...
Παραμένουν (και το απολαμβάνουν!) αμετανόητοι ιδεοληπτικοί, ονειρεύονται έναν “άλλο κόσμο”, σημαία τους είναι το όραμα του... τρίτου γύρου του Εμφύλιου! Άπαξ και βρέθηκαν στην εξουσία θα κάνουν τα πάντα (και κωλοτούμπες, και πολιτικές απάτες, και σχέδια καθεστωτικής παγίωσης τους) για να μην την χάσουν. Και δεν το κρύβουν. Για όσους τυχόν αμφιβάλλουν, ας μελετήσουν τα μέτρα ελέγχου των ΜΜΕ που υλοποιούν, τις σκέψεις τους για τον εκλογικό νόμο, την συνταγματική αναθεώρηση “από τον λαό” που μεθοδεύουν...
Καλά ξεμπερδέματα!


03 May 2015

«21η Απριλίου '67»: Τα οικονομικά σκάνδαλα της χούντας

attikanet.blogspot.gr, 21/4/13

Τελευταία άρχισε, από συγκεκριμένο πολιτικό χώρο φυσικά, να κυκλοφορεί μια ανακρίβεια σχετικά με την οικονομική διαχείριση της χούντας των συνταγματαρχών: Ότι μπορεί να υπήρχε μεν δικτατορία, αλλά ήσαν έντιμοι και δεν έγιναν οικονομικά σκάνδαλα ούτε διαφθορά ούτε ρουσφέτια και γενικά ότι σεβάστηκαν το δημόσιο χρήμα. Ουδέν ψευδέστερον! Συνεχή και αμέτρητα τα σκάνδαλα.  

Ενδεικτικά: Οι ίδιοι οι χουντικοί ομολογούν σκάνδαλα και διαφθορά
               
- Ο πραξικοπηματίας Ιω. Λαδάς έκανε την περίφημη δήλωση-κόλαφο για το βίο και την πολιτεία των χουντικών,  «εγώ φεύγω με   καθαρά  χέρια»! 
- Ο κεντρικός προπαγανδιστής της χούντας Σάββας  Κωνσταντόπουλος, γράφει για «νεο-φαυλοκρατία" και "αποπνιχτική ατμόσφαιρα σκανδάλων». 
- Στο βιβλίο της η Ντέλλα Ρουφογάλη, σύζυγος του χουντικού αρχηγού της ΚΥΠ, ομολογεί πλήθος ρουσφετιών και γράφει επί λέξει: «...το καλύτερο   χαβιάρι  Περσίας και καβούρια Αλάσκας καταφθάνουν στο σπίτι. Δεν ξέρω τί να τα κάνω»! 
- Το καθεστώς Ιωαννίδη, λόγω αντίθεσης με τον Παπαδόπουλο, έβγαλε στη δημοσιότητα πλήρη οικονομικά στοιχεία του διαβόητου ...«Τάματος του Έθνους».    

Αμαρτωλές συμβάσεις, Τάματα, θαλασσοδάνεια, σάπια κρέατα...  

- Μόλις ανέλαβαν εσύναψαν σύμβαση με την αμερικάνικη εταιρία Litton και της κατέβαλαν 1,2 εκ. δολλάρια συν έξοδα για επενδύσεις, που ...δεν  έγιναν ποτέ. 
- Αμέσως μετά το ναυάγιο με τη Litton, ο Μακαρέζος υπέγραψε μεγάλη αποικιοκρατική σύμβαση με τον Αμερικάνο εργολάβο Ρ. Μακντόναλντ, για την κατασκευή της  Εγνατίας Οδού. Εγγυήθηκαν τα δάνειά του, τον «διευκόλυναν» με 33,4 εκ. ομόλογα και 4,5 εκ. δολάρια ως προκαταβολή, αλλά ο Μακντόναλντ δεν εξασφάλισε χρηματοδότηση από το εξωτερικό και έφυγε! 
- Πασίγνωστες οι «δουλειές» της χούντας με τον ελληνοαμερικανό επιχειρηματία Τομ Πάππας: Αποικιοκρατική σύμβαση εμφιάλωσης της Coca-Cola και απαλλαγή  από τις αντισταθμιστικές υποχρεώσεις για αγροτοβιομηχανικές μονάδες. Μάλιστα ένας υπάλληλος του Τομ Πάππας, ο Π. Τοτόμης, διορίστηκε υπουργός και μετά διοικητής της ΕΤΒΑ!       


Παπαδόπουλος - Τομ Πάππας

- Συστάθηκε «Ειδικό Ταμείο» για την ανέγερση εκκλησίας στα Τουρκοβούνια,  του λεγομένου «Τάματος του  Έθνους». Εισέρρευσαν δάνεια, εισφορές, δωρεές κλπ., σύνολο 453,3 εκατομμύρια δρχ.(45,5 εκατομμύρια ως δημόσια επιχορήγηση, 180 εκατομμύρια από «δωρεές», «εισφορές» και 230 εκατομμύρια σε δάνεια). Ενα μέρος των «εισφορών» ήταν επίσης δημόσιο χρήμα. Π.χ. η Αγροτική Τράπεζα «πρόσφερε» 10 εκατομμύρια. Το έργο δεν πραγματοποιήθηκε, αλλά   εξαφανίστηκαν 406 εκατομμύρια  (το 90%), υποτίθεται για απαλλοτριώσεις, «δαπάνες μελετών», προπαρασκευαστικά έργα και «δαπάνες διοικήσεως και λειτουργίας»...  
- Ο υφυπουργός Εμπορίου  Μπαλόπουλος με τον Γενικό Διευθυντή του Υπουργείου, Παπαμιχαλόπουλο, ήσαν οι μοναδικοί που καταδικάστηκαν επί χούντας κι αυτό λόγω της αποκαθήλωσης του Παπαδόπουλου από τον Ιωαννίδη. Πρόκειται για το περίφημο σκάνδαλο των σάπιων κρεάτων της Αργεντινής με το όνομα του Μπαλόπουλου να μένει στην Ιστορία και να γίνεται  σλόγκαν.  Στο δικαστήριο μάλιστα, αναγνώσθηκε εντολή του Παττακού που απαγόρευε  για  κάποιο διάστημα τη διάθεση ντόπιου κρέατος, χάριν των των προβληματικών της Αργεντινής! Επίσης κατατέθηκε πως οι κατηγορούμενοι χρηματίζονταν «κατά συρροήν» και από μεγαλέμπορους της Ροδεσίας, οι οποίοι επεδίωκαν να αποκτήσουν μονοπωλιακά προνόμια στην εισαγωγή κρέατος. Αποτέλεσμα, η συγκέντρωση αδειών εισαγωγής σε χέρια λίγων και ανατιμήσεις. 
- Επί δικτατορίας γιγαντώθηκαν οι «ημέτεροι», με  θαλασσοδάνεια από τις κρατικές τράπεζες.  Πρωταθλητές στη χορήγησή τους, οι Λαδάς και Ρουφογάλης και μάλιστα πριν κλείσουν μήνα στην εξουσία. Σε δύο δημοσιευθέντα έγγραφα του τελευταίου, αναφέρονται χορηγήσεις δανείων άνω του 1,5 δισεκατομμυρίου και για  «υπό έγκρισιν» δάνεια άνω του 1,6 δισεκατομμυρίου δρχ.!! - Γίνονταν κατά κόρον απευθείας αναθέσεις έργων χωρίς διαγωνισμούς σε διάφορες εταιρίες. Π.χ. αγορά μηχανημάτων για τη ΔΕΗ από τη Siemens, με πρόσχημα αποφυγή καθυστερήσεων,  όπως εσηγήθηκε ο διοικητής της, στρατηγός Καρδαμάκης!                            

Διορισμοί ημετέρων, οικογενειοκρατία 

- O Μακαρέζος διόρισε υπουργό Γεωργίας κι αργότερα Βορείου Ελλάδος, τον κουνιάδο του Αλέξανδρο Ματθαίου.  
- Ο Λαδάς έκανε τον ένα ξάδερφό του διοικητή της ΑΣΔΕΝ και τον άλλο Γ.Γ. Κοινωνικών Υπηρεσιών.  
- Ο γαμπρός του Παττακού Ανδρέας Μεϊντάσης επιδόθηκε σε μπίζνες με το Δήμο Αθηναίων –από την κατασκευή του υπόγειου γκαράζ της Κλαυθμώνος μέχρι μια «τεχνική μελέτη αξιοποίησης δημοτικού ακινήτου» - ύψους ...1.109.000 δρχ. 
- Τα αδέρφια του Παπαδόπουλου:  Ο Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος διετέλεσε στρατιωτικός ακόλουθος, Γ.Γ. του Υπ. Προεδρίας, Περιφερειακός Διοικητής Αττικής και «υπουργός παρά τω πρωθυπουργώ».   Ο Χαράλαμπος Παπαδόπουλος αναρριχήθηκε αστραπιαία στην υπαλληλική ιεραρχία για να αναλάβει Γ.Γ. Δημ. Τάξεως.  
- Ο  στρατηγός Καρδαμάκης έγινε διοικητής της ΔΕΗ και ο διαβόητος πρώην αρχηγός της ΚΥΠ  στρατηγός Αλ. Νάτσινας, ανέλαβε δ/ντής του ... Εθνικού Ιδρύματος Ερευνών.           

Χλιδή, σπατάλες, προκλητική επίδειξη πλούτου  

- Την πρωτοκαθεδρία στην κοσμική ζωή είχε ο Ρουφογάλης της ΚΥΠ και η νεαρή σύζυγός του, πρώην μοντέλο Ντέλλα, με πολυτελή θορυβώδη  πάρτυ, παρουσία εφοπλιστών και μεγαλοεπιχειρηματιών, οι οποίοι τους έστελναν πολυτελή δώρα. 
- Τη δική της προκλητικά πλούσια ζωή της αφηγείται στο  βιβλίο της η Ντέλλα Ρουφογάλη, αλλά και αυτή της συζύγου του δικτάτορα,  Δέσποινας Παπαδοπούλου.  Μαζί πήγαν στο Παρίσι, έμεναν σε πολυτελείς σουίτες στο Ιντερκοντινένταλ, έκαναν βόλτες με λιμουζίνες και πανάκριβα ψώνια, μάλιστα δε, συναντήθηκαν εκεί και με το ζεύγος Γιάννη Λάτση. Όταν μετά χρειάστηκε να πάνε στις Βρυξέλλες οδικώς λόγω της κακοκαιρίας, τους έστειλε λιμουζίνα ο Ωνάσης!  
- Ο Παπαδόπουλος «νοίκιαζε» στο Ψυχικό  βίλλα ιδιοκτησίας εφοπλιστών και στο Λαγονήσι τη βίλλα Ωνάση.  Συγχρόνως η μεγαλομανία του τον έκανε να κτίσει αυθαίρετη βίλλα, με ελικοδρόμια, φυλάκια για σκοπιές κλπ. μέσα στον ... Εθνικό Δρυμό της Πάρνηθας, αλλά και σαλέ στο ... όρος Μπέλες, για να κυνηγάει αγριογούρουνα!!  
- Ο αδελφός του δικτάτορα, Χαράλαμπος Παπαδόπουλος, σύμφωνα με τα απομνημονεύματα αξιωματικού της αστυνομίας, είχε το προσωνύμιο «μπον φιλέ», για τις δαπανηρές νυχτερινές περιηγήσεις του στα καμπαρέ.         

«Ευλόγησαν τα γένια» τους και νομοθέτησαν την  ασυλία τους!   

- Το 1970 οι δικτάτορες θεσμοθέτησαν τη στεγαστική αποκατάσταση «αξιωματικών διαδραματισάντων εξέχοντα ρόλον» ... στο πραξικόπημα.  
- Στις 30/12/ 1970, έκαναν νόμο «περί ευθύνης υπουργών», ώστε να αποφύγουν μελλοντική δίωξη και  «παρέγραψαν» όλα τα εγκλήματα, «δια τα οποία δεν ησκήθη ποινική δίωξις μέχρι της ημέρας συγκλήσεως» κάποιας Βουλής, μελλοντικής. Εάν επιτύγχανε το πείραμα της κυβέρνησης Μαρκεζίνη, κατά πάσαν βεβαιότητα θα επιβίωνε αυτή η ασυλία που πρόσφεραν στον εαυτό τους.
  
Οι σχέσεις με το εγχώριο Κεφάλαιο   

- Όλα τα μεγάλα ονόματα, Ωνάσης, Νιάρχος, Λάτσης, Ανδρεάδης, Βαρδινογιάννης, Μποδοσάκης και πολλοί άλλοι, υπήρξαν ομοτράπεζοι των συνταγματαρχών. Διάφοροι επιχειρηματίες  κυριολεκτικά γιγαντώθηκαν τότε, όπως πασίγνωση αλυσίδα ξενοδοχείων, ο Ανδρεάδης που βρέθηκε με όμιλο πέντε τραπεζών κ.ά. 
- Μάλιστα κάποτε επειδή συγκρούστηκαν οι μεγιστάνες μεταξύ τους για το ποιός θα πάρει τα διϋλιστήρια, έγιναν μέχρι απόπειρες πραξικοπημάτων και έκτακτοι ανασχηματισμοί, διότι στη τριανδρία της χούντας ο καθένας υποστήριζε διαφορετικό   εφοπλιστή!  
- Μαύρη σελίδα της χουντικής περιόδου, οι απροκάλυπτες παρεμβάσεις του δημοσίου για βίαιες  απαλλοτριώσεις και παράδοση της γης με διαδικασίες fast track σε ιδιωτικές εταιρίες, όπως τα  3.000 στρέμματα στην Πάχη Μεγάρων, στον Ανδρεάδη για διϋλιστήριο.Ενώ εκκρεμούσε η υπόθεση στο Συμβούλιο Επικρατείας, οι μπουλντόζες του Ανδρεάδη μπήκαν νύχτα στον ελαιώνα των Μεγάρων, ξερρίζωσαν τεράστιο αριθμό ελαιοδέντρων και  γκρέμισαν κτηνοτροφικές και πτηνοτροφικές μονάδες της περιοχής. Οι Μεγαρίτες ξεσηκώθηκαν με γενική απεργία και συλλαλητήριο 12.000 (!) ανθρώπων και μάλιστα με επιτροπή αγώνα συμμετείχαν στην κατάληψη του Πολυτεχνείου! Ο αγώνας τους δικαιώθηκε και τα σχέδια Ανδρεάδη - χούντας ματαιώθηκαν...   

Τα φριχτότερα  ανομήματα της χούντας υπήρξαν ο στραγγαλισμός των ελευθεριών του ελληνικού λαού, με θανατώσεις αντιφρονούντων, με βασανισμούς  και εξευτελισμούς πολιτικών κρατουμένων και  φυσικά η κυπριακή τραγωδία, που εξαιτίας της παρέδωσαν με σκυμμένο κεφάλι την εξουσία. Έτσι πέρασαν σε δεύτερη μοίρα τα οικονομικά σκάνδαλα και δεν έγινε διερεύνηση όλων. Όμως καί υπήρξαν καί πολλά ήσαν καί τεραστίου μεγέθους και τα ντοκουμέντα αναρίθμητα. Η χούντα συνέχισε ανελλιπώς τη διαφθορά, τις οικονομικές ατασθαλίες και την ευνοιοκρατία του μετεμφυλιακού κράτους και παρέδωσε «επάξια» τη σκυτάλη στο «πάρτι» της μεταπολίτευσης. Και έμειναν μόνο επτά χρόνια στην εξουσία...  

11 January 2015

Μικρό ιερόσυλο

Στη μνήμη των δολοφονημένων Γάλλων σκιτσογράφων από φανατικούς θεόπληκτους.

Αόρατη Μελάνη, 11/1/2015

Τηλεφώνημα για μπλαμπλά, 8 Γενάρη 2015
...
- Έλα μαρή τι κάνεις; Τηγανίζεις σαρδέλες;
- Έβγαλε λιακάδα και απλώνω μπουγάδα.
- Δεν ετοιμάζεις την καραβάνα του στρατιώτη;
- Έφυγε χτες, γυρνά μεθαύριο. Έχω μια ντάνα κατσαρολικά στο νεροχύτη. 
- Ωραία! Οπότε να μιλήσουμε για πολιτική.
- Μόνο μη με ρωτήσεις τι θα ψηφίσω. Γιατί αν τολμήσεις, θα σε ρωτήσω κι εγώ. 
- Ναι ρε γαμώτο. Εκεί που λες, πιο δύσκολο δεν γίνεται...
- Πώς τα καταφέρνουν κάθε φορά;
- Ποτέ δεν ήμουν πιο κοντά στο ψευτοδίλημμα "να ψηφίσω αυτόν για να μη βγει ο άλλος".
- Και μάλιστα ισχύει και προς τις δύο κατευθύνσεις. 
- Χέστο, άλλο θέμα.
- Όπως;
- Διεθνείς ειδήσεις; 
- Θες να σχολιάσουμε τη φρίκη;
- Και τι να πούμε, τα προφανή;
- Ξέρεις τι με φρικάρει πιο πολύ; Αυτό που βγαίνει ο καθένας με της ψωλής του το χαβά.
- Ναι ξέρω, η καπήλευση. Κι εμείς αυτό κάνουμε βέβαια, καπηλευόμαστε. Σάματις τους ξέραμε τους ανθρώπους;
- Δε θρηνούμε μόνο τους ανθρώπους, θρηνούμε την ελεύθερη έκφραση, λέει, και τέτοια. Λιμπερτέ, εγκαλιτέ και δε συμμαζεύεται.
- Ξέρεις; Όταν άκουσα πυροβολισμοί, δώδεκα νεκροί σκιτσογράφοι, φανατικοί θρησκόληπτοι, εξάνεστην βεβαίως, η ελεύθερη έκφραση, πολιτισμός και τέτοια... Αλλά ήταν όλο πάνω απ' το λαιμό. Μετά διαβάζω, σκότωσαν τον Βολενσκί. Κι αρχίζω να φωνάζω, όχι ρε πούστη μου, καθίκια, κόπανοι, ξεφτίλες, ανεγκέφαλοι...
- Μου λέει κάτι το όνομα;
- Μπορεί εσύ στο μυαλό σου να τον λες Βολίνσκι. Βαβέλ δε διάβαζες εσύ; Παραπέντε;
- Παραπέντε, βέβαια.
- Ε τότε τον ξέρεις. Απλά δεν ξέρεις ότι τον ξέρεις.
- Αυτό, αυτό το έχω μονίμως με τους κομιξάδες.
- Ένας που έκανε ασπρόμαυρα, κοφτερά, σαρκαστικά. Τσάκιζε κόκαλα, δεν άφηνε τίποτα όρθιο. Ετών ογδόντα πλέον. Κάπως ψευτοπαρηγοριέσαι. Λες, έπεσεν ηρωικώς εις το καθήκον. Πλήρης ημερών και έργων, τέλος πάντων αρκετά πλήρης. Ποιος ξέρει, αν δεν τον καθάριζαν έτσι, μαύρα στερνά θα είχε με τη σύνταξη της ένωσης σκιτσογράφων, λέμε τώρα.
- Ογδόντα χρονών άνθρωπος, ναι, το σκέφτηκα όταν το άκουσα. Οι άλλοι όμως; Σαράντα, πενήντα χρονών...
- Το άλλο που με ψευτοπαρηγορεί είναι ότι και οι ίδιοι θα διασκέδαζαν με την καπήλευση του θανάτου τους. Τέτοιοι άνθρωποι ήταν. 
- Ιερόσυλοι. 
- Έχω κάτι παλιά τεύχη σε κούτες στην αποθήκη. Παραπέντε, Βαβέλ, κάνα δυο από την Επόμενη μέρα. Όχι πως τον ήξερα, και πάλι. Σάμπως είχαμε και καλημέρα; Αλλά να, σα να μου πήραν ένα κομμάτι της ζωής μου.
... 
- Δε λέμε για τις εκλογές καλύτερα;

17 November 2014

Το ημερολόγιο της Έρνα

της Μαρίας Κατσουνάκη, Καθημερινή, 16/11/2014

Οπως συμβαίνει, σχεδόν πάντα, στα κινηματογραφικά φεστιβάλ, υπάρχει μία ταινία που σε ακολουθεί, επισκιάζοντας κάπως τις υπόλοιπες. Η επιρροή της βρίσκεται στα συνδηλούμενα, που πληθαίνουν αντί να αραιώνουν καθώς ο θεατής απομακρύνεται από την πρώτη προβολή. Αυτό συνέβη με το «In the Crosswind» («Πλευρικοί άνεμοι») από την Εσθονία, του 27χρονου Μάρτι Χέλντε. Απέσπασε το βραβείο Καλλιτεχνικής Επίτευξης (μόνο) αλλά συζητήθηκε ως μία από τις καλύτερες ταινίες του 55ου Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.


Θέμα, η εθνοκάθαρση που διεξήγαγαν οι σοβιετικές δυνάμεις κατοχής το 1941 στις χώρες της Βαλτικής. Εκατοντάδες χιλιάδες Εσθονοί, Λιθουανοί και Λεττονοί εξολοθρεύτηκαν επί Στάλιν.

«Δεν μπορώ να κατανοήσω τι κακό έχουμε κάνει εμείς, οι απλοί άνθρωποι, στην τεράστια Ρωσία. Ενα καθεστώς δεν μπορεί να κλέψει από χιλιάδες ανθρώπους αυτό που πιστεύουν και αγαπούν». Η Ερνα είναι μια νεαρή μητέρα που εκτοπίζεται στη Σιβηρία μαζί με την κόρη της. Ο σκηνοθέτης αξιοποιεί τα γράμματα που στέλνει η γυναίκα στον επίσης εκτοπισμένο σύζυγό της, Χέλντερ, για να περιγράψει ό,τι ζει, προσπαθώντας να επιβιώσει. Η ιστορία είναι πραγματική και τα γράμματα ανακάλυψε ο σκηνοθέτης σε αρχείο.

Η ασπρόμαυρη εικόνα παγώνει σε ταμπλό βιβάν που διαδέχονται το ένα το άλλο. Σαν καρτ ποστάλ που κανείς δεν θα επέλεγε να στείλει, γιατί δεν θα υπήρχε κανείς που να επιθυμούσε να παραλάβει. Η μόνη δράση της ταινίας είναι η αφήγηση· το ημερολόγιο της Ερνα.

«Είμαστε στοιβαγμένοι σε βαγόνια για 26 συνεχόμενες ημέρες. Κανείς δεν μπορούσε να γδυθεί ή να πλυθεί μπροστά στους άλλους. Η Ελίντε αρρώστησε με δυσεντερία», γράφει η Ερνα, για το πρώτο μέρος του ταξιδιού με τρένα, που οδηγούν εκείνη και τη μικρή κόρη της Ελίντε, μαζί με πολλούς άλλους, στην αχανή Σιβηρία. «Αναρωτιέμαι αν έχουν υπάρξει ποτέ αιχμάλωτοι με τόσο πολύ χώρο που να λαχταρούν τα όρια...», σημειώνει.

«Από τις 51 γυναίκες και παιδιά στο βαγόνι μας, οι 42 έφτασαν ώς εδώ. Χθες, μία γυναίκα σκότωσε τα παιδιά της και μετά αυτοκτόνησε. Είναι ο θάνατος πράγματι ευκολότερος από αυτό που μας περιμένει; (...) Χέλντερ, ο χρόνος έχει εδώ άλλη διάσταση. Το προσωρινό δεν ισχύει πια. Μετράμε τον χρόνο με τις ειδήσεις που φτάνουν σ’ εμάς. Οι μέρες και οι εβδομάδες φαίνονται μικρότερες. (...) Ρώτησα την Ελίντε τι θέλει για τα γενέθλιά της. Μου απάντησε “μια φραντζόλα ψωμί”. Τη ρώτησα πολλές φορές. Η απάντηση ίδια: “μια φραντζόλα ψωμί”. Η διαρκής πείνα δεν την αφήνει να ονειρευτεί τίποτα άλλο από ψωμί. (...)

Χήρα είναι μια γυναίκα που χάνει τον άντρα της, ορφανό ένα παιδί που χάνει τους γονείς του. Πώς λένε όμως τη γυναίκα που χάνει το παιδί της; Αυτό το συναίσθημα δεν αξίζει μια λέξη; (...) Πού πρέπει να πάει κανείς όταν του έχουν κλέψει ό,τι έχει και αγαπάει;».

Τα ερωτήματα δεν έχουν απάντηση. Είναι ο σιωπηλός θρήνος και διαρκής λυγμός της Ερνα, που δεν χάνει την ελπίδα και την πίστη της στην ανάγκη της ανθρώπινης σχέσης και συνύπαρξης. Επιστρέφει στο χωριό της, στην Εσθονία, ύστερα από πολλά χρόνια, μετά τον θάνατο του Στάλιν· επιστρέφει εκεί όπου βρισκόταν η ανθισμένη μηλιά, στο σημείο όπου διασταυρώνονται οι άνεμοι, αλλά όχι και στην «κανονικότητα». Αυτή έχει χαθεί μαζί με τα αγαπημένα της πρόσωπα.

Τι νόημα έχει, θα αναρωτηθείτε, να γράφει κανείς για μια ταινία που ενδεχομένως δεν θα προβληθεί ποτέ στις αίθουσες και, επιπλέον, το θέμα της δεν είναι καθόλου επίκαιρο. Μία υπάλληλος του αρχείου, στο οποίο πήγαινε καθημερινά ο σκηνοθέτης και έψαχνε φωτογραφίες, τον πλησίασε κρατώντας ένα μικρό ημερολόγιο και του είπε: «Πρέπει να διαβάσεις, νεαρέ. Μη μένεις μόνο στις εικόνες». Ισως, αυτό, να είναι το νόημα.

02 November 2014

Ο μπαμπάς μου ο εγκληματίας πολέμου

Γράφει η Σίσσυ Παπαδάκη, Το Ποντίκι, 2/11/2014
Η Μπετίνα ζει εδώ και πολλά χρόνια σε μια μικρή πόλη των ΗΠΑ, κοντά στα σύνορα με το Μεξικό. Οι γειτονές της την ξέρουν με ένα αμερικανικό όνομα. Στην πραγματικότητα, όμως, η Μπετίνα είναι Γερμανίδα και μάλιστα έχει ένα επίθετο που ο παππούς της, ο Χέρμαν Γκέρινγκ, κατάφερε να το κάνει μισητό σε ολόκληρο τον κόσμο. Η Μπετίνα Γκέρινγκ το άλλαξε με το που ενηλικιώθηκε. Την ίδια εποχή εκείνη και τα αδέλφια της έκαναν, με δική τους απόφαση, και κάτι άλ­λο: Στείρωση.
Η Μόνικα Γκοθ πήγε ένα βράδυ σινεμά να δει τη «λίστα του Σίντλερ». Η έξοδος αυτή της στοίχισε μερικούς μήνες σε ψυχιατρική κλινική. Η ταινία συμπλήρωσε όλα τα μισόλογα που άκουγε από μικρή, φώ­τισε όλα τα οικογενειακά μυστικά και στο πρόσωπο του εγκληματία Άντολθ Γκοθ η Μόνικα αναγνώρισε τον μπαμπά της. Πώς νιώθεις όταν ξέρεις, και εσύ και ο κόσμος όλος, ότι είσαι απόγονος ενός κατά συρροή δολοφόνου, ενός εγκληματία πολέμου; Αυτό είναι το θέμα της ταινίας ντοκιμαντέρ του Εβραίου σκηνοθέτη Χανόχ Ζεεβί «Τα παιδιά του Χίτλερ». Η ταινία ταξιδεύει σε διάφορα φεστιβάλ και παρουσιάστηκε πρόσφατα στην ισραηλινή και στη γερμανική τηλεόρα­ση. Όπου προβάλλεται, καθηλώνει. Πρωτα­γωνιστές της, παιδιά και εγγόνια μερικών από τους γνωστότερους ναζί, που με την ευκαιρία αυτή μίλησαν και στα γερμανικά κανάλια.
Ο καταραμένος φράχτης του Ράινερ Ες
Οι παλιές φωτογραφίες του μπαμπά του απει­κονίζουν μια ειδυλλιακή οικογενειακή ατμό­σφαιρα. Ένα πολυτελές και όμορφο σπίτι, ένας μεγάλος κήπος, κούνιες, ξύλινα παιχνίδια, καλο­ντυμένα παιδιά, ένας φράκτης σκεπασμένος με λουλούδια. πίσω από τον φράκτη, οι φούρνοι του Άουσβιτς, του στρατοπέδου που διοικούσε τότε ο παππούς του Ράινερ, Ρούντολφ Ες. «Αυτός ο καταραμένος φράκτης» λέει ο Ράινερ Ες στο γερμανικό κανάλι ARD «αυτή η πύλη του στρατοπέδου που δεν φαίνεται στις φωτογρα­φίες, αλλά υπάρχει πάντα στο μυαλό μου». Την είδε για πρώτη φορά όταν επισκέφτηκε το στρα­τόπεδο παρέα με τον Χανόχ Ζεεβί. «Αυτή ήταν η χειρότερη στιγμή» ομολογεί. «Όλα τα μακρινά και ασπρόμαυρα πήραν χρώμα, ζωντάνεψαν. Φρικτό­τερη από όλα μου φάνηκε αυτή η ωραία βίλα στην οποία ζούσε η οικογένειά μου. Την επισκέφτηκα παρέα με τους απογόνους όσων βασανίζονταν ή εξολοθρεύτηκαν δύο βήματα πιο πέρα».
«Στο σπίτι δεν μιλάγαμε ποτέ για αυτά» συνεχίζει. «Ήταν ταμπού. πρώτη φορά άκουσα για το Ολοκαύτωμα στα 12, στο σχολείο. Και βυθίστηκα σε αυτό. Διάβαζα, διαβάζω, θα διαβάζω, και από τότε συνέχεια όλο και κάτι πιο τρομακτικό ανακαλύπτω. Δεν ξέρω πώς να σας το πω. Σαν να κοιμόμουν με τους φούρνους του Άουσβιτς στα μάτια. Και, βεβαίως, έκανα ερωτήσεις στους γονείς μου. Αλλά προσεκτικά. Ήθελα να μάθω, αλλά δεν ήθελα και να τους πληγώσω. Έτσι, τα πιο πολλά τα έμα­θα από βιβλία. Από τη γιαγιά μου, π.χ., το μόνο που έχω ακούσει είναι πως ο παππούς ήταν ένας στρατιώτης που αγωνίστηκε για την πατρίδα του».
Ο Νίκλας Φρανκ ξαναζεί τη φρίκη του γκέτο
«Πώς να αγαπήσεις έναν πατέρα που έχει τόσο αίμα στα χέρια του;» αναρωτιέται ο Νίκλας Φράνκ, γιος του διοικητή της Πολωνίας Χαντς Φρανκ. «Ήμουν παιδάκι όταν είδα τις πρώτες φωτογραφίες από το γκέτο της Βαρσοβίας, τα πρώτα πτώματα. παρόλο που ήμουν τόσο μικρός, ήταν τεράστιο σοκ να διαπιστώνω πως, την ίδια ώρα που εγώ έπαιζα ξένοιαστος, λίγο πιο πέρα εξολοθρεύονταν συνομήλικά μου αγόρια και κορίτσια». Και συνεχίζει:
«Βεβαίως και έπρεπε να γίνει η Δίκη της Νυρεμβέργης. Βεβαίως και έπρεπε να τιμωρηθούν και ο πατέρας μου και όλοι οι ομοϊδεάτες του. Δεν μοιράστηκα ποτέ τα συναισθήματα τής πάντα σιωπηλής σε ό,τι αφορούσε τον πό­λεμο μητέρας μου για τις αποφάσεις της Νυρεμβέργης. Ο πατέρας μου ήξερε πολύ καλά τι έκανε. Ακόμα και λόγω σπουδών – είχε τελει­ώσει Νομική – ήξερε να αναγνωρίζει το δίκιο και το άδικο. Και ούτε μια φορά στη ζωή του δεν επέλεξε το σωστό! Αυτό που χρειάστηκε να κάνω, είναι να φτιάξω μια δική μου ζωή, μακριά από αυτούς». Ο Νίκλας Φρανκ έχει παιδιά και εγγόνια, τα οποία έχει φροντίσει να μάθουν τα πάντα για την ιστορία της οικογένειας και τα γεγονότα που συνδέονται με τον Β’ παγκόσμιο πόλεμο. Έχει γράψει βιβλία για το θέμα και κάνει και διαλέξεις σε σχολεία. «Τα εγγόνια μου, όλοι οι μαθητές που συναντώ, είναι βεβαίως απολύτως αθώοι, αλλά επειδή είναι Γερμανοί, επειδή μετά τον πόλεμο δεν επικράτησε σιωπή μόνο στη δική μου οικογένεια, θεωρώ πολύ σημαντικό να μάθουν για τα εγκλήματα των ναζί».
«Το ότι ο πατέρας μου ήταν ένας από τους μεγαλύτερους εγκληματίες πολέμου» συνεχίζει ο Φρανκ «με ωφέλησε και σε κάτι. Η δική μου οι­κογένεια δεν μπορούσε να κρυφτεί στη σιωπή όπως τόσες και τόσες γερμανικές οικογένειες που μετά τον πόλεμο έκοψαν κάθε κουβέντα για τα όσα έζησαν, γι’ αυτά στα οποία, η καθεμία σε διαφορετικό βαθ­μό, συμμετείχε».
Η Κατρίν Χίμλερ βρήκε καταφύγιο στην Ιστορία
«Εθνικό είναι το αληθές»: η ρήση του Δ. Σολωμού ισχύει για όλους του λαούς. Η Κατρίν Χίμλερ, αντίθετα από τη θεία της Γκούντρουν που πέ­ρασε όλη της τη ζωή περιθάλποντας παλιούς ναζί και αρνούμενη πως έκαναν ποτέ κάτι κακό, αποφάσισε να αναζητήσει το αληθές σπου­δάζοντας Ιστορία. Είναι μια διαπρεπής ιστορικός ειδικευμένη στον Β’ παγκόσμιο πόλεμο και συγγραφέας ενός Bildungsroman – ενός Μυθιστορήματος Μαθητείας, όπως λέγεται το είδος αυτό στο οποίο διέπρεψαν πολλοί μεγάλοι Γερμανοί συγγραφείς –, με τίτλο «Αδελφοί Χίμλερ: η ιστορία μιας γερμανικής οικογένειας». Στον πρόλογό του γράφει: «Στα 15 μου, κατά τη διάρκεια του μαθήματος Ιστορίας, εντε­λώς ξαφνικά, ένας συμμαθητής μου με ρώτησε αν έχω καμιά σχέση με ΤΟΝ Χίμλερ. Με μεγάλη δυσκολία κατάφερα να ψελλίσω ένα “ναι”. Ολόκληρη η τάξη αναστατώθηκε. Εκτός από έναν, τον δάσκαλο, ο οποίος συνέχισε το μάθημά του σαν να μην είχε γίνει τίποτα.
Έτσι έχα­σε μια τεράστια ευκαιρία: να συνδέσει το παρόν με παλιές ιστορίες». Οι παλιές ιστορίες, το διάβασμα, η Ιστορία, τα ντοκουμέντα ήταν για πολλούς από τους απογόνους των συνεργατών του Χίτλερ κάτι σαν ψυχανάλυση. Και ο τρόπος για να προχωρήσουν στο μέλλον ο ίδιοι. «Ψάχνω, αναγνωρίζω, γράφω, μιλάω, μιλάω πολύ για να λύσω τους δι­κούς μου “κόμπους”, αλλά και επειδή είναι ο μοναδικός τρόπος να μην ξανασυμβεί» λέει η Χίμλερ. Φυσικά δεν σήκωσαν όλοι με τον ίδιο τρό­πο το βαρύ οικογενειακό τους επίθετο. Υπήρξαν και πολλές περιπτώ­σεις, όπως η Έντα Γκέρινγκ, που ποτέ δεν θέλησαν να ξανασκεφτούν το παρελθόν ή να αναθεωρήσουν απόψεις με τις οποίες μεγάλωσαν. Και υπάρχουν και άλλοι που, παρ’ ότι προτιμούν να σιωπούν, αναζήτησαν τρόπους να επανορθώσουν, έστω λιγάκι, όσο μπορούν, τα δεινά που προξένησαν οι οικογένειές τους.
Η Μόνικα Γκοθ, βγαίνοντας από την κλινική όπου την οδήγησε η «λίστα του Σίντλερ», δεν άρχισε μεν να ασχολείται με τους ναζί, αλλά αφοσιώθηκε στην ενίσχυση εβραϊκών φιλανθρωπικών οργανώσεων. Η Χίλντε Σραμ, πάλι, η κόρη του αρχιτέκτονα του φύρερ Άλμπερτ Σπέερ, έγραψε μεν βιβλίο, όμως σ’ αυτό δεν μιλά για τον μπαμπά της, αλλά διηγείται την αληθινή ιστορία της Ντόρα Λουξ, μιας εβραϊκής καταγωγής δασκάλας της δεκαετίας του 1940. Το γράψιμο της βι­ογραφίας αυτής ήταν για εκείνη, όπως είπε σε συνέντευξή της, ένα είδος «λύτρωσης».
Η στείρωση της Μπετίνα Γκέρινγκ
Η Μπετίνα Γκέρινγκ είναι πολύ ιδιαίτερη περίπτωση. πρώτη φορά αναφέρθηκε στο παρελθόν της στα γυρίσματα της ταινίας. Ο δικός της τρόπος να αντιμετωπίσει την Ιστορία ήταν να εξαφανίσει την οικογένειά της πίσω από ένα ξένο επίθετο, σε μια ξένη χώρα, με το να μην κάνει παιδιά. «Την απόφαση για τη στείρωση την πήραμε τα αδέλφια μου κι εγώ έπειτα από πολλή σκέψη. Και χαίρομαι που όταν πεθάνουμε δεν θα έχει μείνει ούτε σταγόνα από το αίμα του Χέρμαν Γκέρινγκ».
«Με εκπλήσσει αυτός ο τρόπος σκέψης» λέει η Κατρίν Χίμλερ. «ποτέ δεν σκέφτηκα πως μέσα μου κυλά το κακό αίμα του Χάινριχ Χίμλερ. Αν το πιστεύει κανείς αυτό, είναι σαν να ασπάζεται τις θεωρίες των ναζί περί καθαρότητας του αίματος. Κανένα, όμως, κακό ή καλό γο­νίδιο δεν σκέφτεται αντί για εμάς ούτε αποφασίζει για λογαριασμό μας».


11 April 2014

Ο διαλογισμός ενός δημοσιογράφου στο πορτ μπαγκάζ ενός αυτοκινήτου.

Κώστας Ονισένκο, 11 Απρ. 2014

από την ηλεκτρονική εφημερίδα Richmascorner.gr, 11/4/2014
Το κείμενο που ακολουθεί, είναι ένα κομμάτι από την πρόσφατη περιπέτεια του συναδέλφου από την Καθημερινή Κώστα Ονισένκο στην Κριμαία. Νομίζω ότι ο αφηγηματικός Κώστας πρέπει να διαβαστεί πολύ, όπως επίσης νομίζω ότι θα πρέπει να βραβευτεί από εκείνους που κάθε χρόνο επιλέγουν να βραβεύουν δημοσιογράφους. Ξέρω ότι ο Κώστας είναι σεμνός και θα ενοχληθεί ενδεχομένως από την πρότασή μου, ειδικά σήμερα πια, αλλά πιστεύω ότι πρέπει να βρούμε έναν τρόπο να του σφίξουμε το χέρι ξανά και ξανά.
Kώστας Ονισένκο (αριστερά με τραύμα στο πρόσωπο): Το να έχεις κλειστοφοβία δεν βοηθάει την ώρα που βρίσκεσαι κλεισμένος σε ένα πορτ μπαγκάζ αυτοκινήτου. Απ’ όσα μου είχαν συμβεί εκείνο το βράδυ, το συγκεκριμένο ήταν μάλλον το πιο τρομακτικό. 
Τα τελευταία λεπτά, μπορεί να ήταν τρία ή δέκα (τέτοιες στιγμές ο χρόνος δεν είναι εύκολα μετρήσιμος), είχα πειστεί ότι πρόκειται να πεθάνω άμεσα. Είχε προηγηθεί κυνηγητό με αυτοκίνητα για χιλιόμετρα, εγκλωβισμός, διαφυγή, πάλι εγκλωβισμός. Μπορεί να είναι αρκετά διασκεδαστικό στις ταινίες. αλλά όχι όταν συμβαίνει σε σένα τον ίδιο. Άνθρωποι με όπλα και μάσκες  περικυκλώνουν το αυτοκίνητο και ανοίγουν τις πόρτες. Εμείς τις ανοίγουμε για την ακρίβεια, γιατί μας απειλούν με πιστόλια, πυροβολούν στον αέρα. Τρώω την πρώτη μπουνιά στο πρόσωπο, ακριβώς την ώρα που με τραβάνε έξω, πέφτω στην άσφαλτο, παραδόξως δεν πονάω, υποπτεύομαι ότι έχει σπάσει η μύτη από το ρυάκι που πέφτει πάνω στο παλτό μου και από εκεί στην άσφαλτο. Περίεργο πράγμα το μυαλό, μια σκέψη πετάγεται: Ευτυχώς που έβαλα το δερμάτινο που δεν ποτίζει γιατί το αίμα δεν φεύγει εύκολα από τα ρούχα, θυμάμαι ότι πρέπει να τα βάζεις σε κρύο νερό να μουλιάσουν μετά ή κάτι τέτοιο. Συνεχίζουν να μας χτυπάνε με κλωτσιές. Εάν μου είχαν επιτεθεί με μαχαίρι θα έπρεπε να προστατέψω την κοιλιά, τον λαιμό και τον θώρακα. Τώρα έχω διπλώσει τα χέρια επάνω στο κεφάλι μου, είναι σημαντικό να σώσω τα δόντια, το σαγόνι και τους κροτάφους. Το καταλαβαίνουν και αυτοί, ένας μου ρίχνει μια γερή πίσω στο κεφάλι.

Φωνάζω, όχι από πόνο αλλά για να του δώσω την ικανοποίηση, αλλιώς θα ξαναχτυπήσει. Μάλλον μπάτσος. Νυν, πρώην, εσαεί. Οι στρατιωτικοί δεν θα έκαναν τέτοια καραγκιοζιλίκια. Σε αυτά τα μέρη ο στρατός κάνει καθαρές δουλειές, ούτε φωνές υπέρ της μαμάς Ρωσίας, ούτε πυροβολισμοί στον αέρα, ούτε δισταγμοί. Έκοψαν ολόκληρη Κριμαία χωρίς μια σφαίρα. Ούτε και μαφία: δεν θα είχαμε φύγει όρθιοι. Σίγουρα μπάτσοι. Υπηρεσιακά πιστόλια Μακάροφ, πιο μικρά από τις παλάμες τους. Καλός ο πατριωτισμός, αλλά ακόμα και οι στρατιωτικοί έχουν καταλάβει ότι ο σχεδιασμός καλών όπλων χειρός έχει σταματήσει σε αυτά τα μέρη το 1947 και έχουν προμηθευτεί αυστριακά Glock. Αποτελεσματικά, αξιόπιστα, η χαρά του ένστολου φονιά. Θυμάμαι μια διαφήμιση που έλεγε ότι αποδεδειγμένα δεν μπλοκάρουν ακόμα και μετά από ένα εκατομμύριο πυροβολισμούς. Ο διαφημιστής μάλλον έχει σκεφτεί να καθαρίσει όλη τη Θεσσαλονίκη. Θα πρέπει να πέρασε πραγματικά άσχημα στην πενταήμερη. Σκέφτομαι την ηλίθια διαφήμιση, σχεδόν χαμογελάω όταν ένας με σηκώνει, μου αδειάζει τις τσέπες, μου βγάζει το δερμάτινο. Κολλάει το όπλο στα πλευρά και λέει να μπω στο πορτ μπαγκάζ του αυτοκινήτου μας. Ναι, το πορτ μπαγκάζ, από κει ξεκινάει η ιστορία μου.
Μεγάλο το πορτ μπαγκάζ, εκτός από εμένα χωράει και τον Βόβα, κάμεραμαν, χτυπημένος πολύ. Προσπαθούν να χώσουν μέσα και τον Αντρέι που είναι ο μόνος ατάραχος. Τους μιλάει, ψάχνει τρόπο να βρει τα κουμπιά τους. «Παιδιά, και στο Κίεβο μας την πέφτουν και εσείς μας την πέφτετε, τι συμβαίνει;», ακούω να λέει. Έμπειρος δημοσιογράφος, δεκάδες αποστολές, πόλεμοι, Αφρική. Έμελλε να την πατήσει στην πατρίδα του. Μάλλον τους πείθει. Αργότερα θα του πω ότι είναι ευτύχημα ότι από τους ανθρώπους που ξέρω εκείνος ειδικά βρέθηκε δίπλα μου, άνθρωπος να βασιστείς. Μυαλό και θάρρος, καλός συνδυασμός. Το πορτ μπαγκάζ κλείνει από πάνω μου. Σκοτάδι. Τι θέλουν από μας; Πήραν τον εξοπλισμό, μας τρόμαξαν, μας χτύπησαν. Πήραν χαρτιά, ατζέντες, έγγραφα για να συνεχίσουν τη δουλειά οι υπηρεσίες. Τι θέλουν; Να μας μεταφέρουν αλλού για να μην βρεθούν τα πτώματα; Μπορεί. Να ζητήσουν λύτρα; Αυτό είναι αστείο, εκτός από τη μάνα μου κανένας δεν θα πλήρωνε δεκάρα. Η μάνα μου, άλλη σκέψη. Εκείνη την ώρα η ζωή δεν περνάει μπροστά από τα μάτια μου. Μόνο το πρόσωπο της μάνας που κλαίει. Εκείνη θα νοιαστεί, θα τρέξει, θα βάλει τα μαύρα μέχρι να πεθάνει. Μην κλαις μάνα, έτσι είναι τα πράγματα, άνθρωποι γεννιούνται και πεθαίνουν. Μανούλα, θα σου δώσω ακόμα μια στεναχώρια. Στάσου. Δεν πέθανα ακόμα, ζω σε ένα πορτ μπαγκάζ.

Το αυτοκίνητο ξεκινάει, αρχίζει να με καταβάλλει η κλεισούρα. Σκέφτομαι ότι ακόμα και αν δεν με πυροβολήσουν μάλλον θα πεθάνω από καρδιακό επεισόδιο. Η κλεισούρα. Οι τοίχοι. Δεν μπορώ να κινηθώ, δεν μπορώ να τρέξω. Νιώθω το οξυγόνο να καταναλώνεται. Η καρδιά αρχίζει να χτυπάει πιο γρήγορα, οι ανάσες γίνονται πιο κοφτές, πλησιάζω τα όρια του πανικού. Στα επόμενα λεπτά θα έχω αρχίσει να ουρλιάζω και να χτυπιέμαι. Μετά μπορεί να λειτουργήσει κάποια δικλείδα ασφαλείας και να λιποθυμήσω, διαφορετικά πάπαλα. Ακόμα και η σκέψη γίνεται πιο δύσκολη όσο περνάει η ώρα. Σκέφτομαι να χτυπήσω το κεφάλι μου για να λιποθυμήσω. Όχι, δεν φτάνει ο χώρος για να πάρω φόρα και το μέταλλο του αυτοκινήτου είναι πιο μαλακό από τον τοίχο που χρειάζομαι. Έπρεπε να το είχα χτυπήσει όταν αποφάσισα να γίνω δημοσιογράφος, τώρα είναι αργά. Πρέπει να σκεφτώ γρήγορα! Ο χρόνος έχει στραφεί εναντίον μου.
Οι «ατσαλάκωτοι», αυτή η σιχαμερή φάρα των ανθρώπων που δεν έχουν σμπαραλιαστεί στη ζωή τους, δεν έχουν ακουμπήσει τον ανυπόφορο πόνο, δεν έχουν εκτεθεί, δεν έχουν πλαντάξει στο κλάμα, δεν έχουν χάσει το πιο πολύτιμο. Άνθρωποι άτυχοι, δεν έμαθαν ότι η ομορφιά δεν βρίσκεται στο να αποφεύγεις τον πόνο αλλά να τον ξεπερνάς, να του χαμογελάς, να τον χρησιμοποιείς σαν πρώτη ύλη για να φτιάξεις ένα κόκκινο τριαντάφυλλο. Δεν απέκτησαν τα εργαλεία να επιζούν μέσα στην φρίκη. Στο πορτ μπαγκάζ της ζωής μου σκέφτομαι ότι δεν είμαι απ’ αυτούς, σίγουρα υπάρχει μια παρακαταθήκη μέσα μου για αυτές τις καταστάσεις. Ναι, έχω κάτι. Τον διακόπτη που κλείνει την λειτουργία του μυαλού, κλείνει τους φόβους, το άγχος, την ελπίδα. Κυρίως την ελπίδα, χειρότερη απ’ όλες τις πλάνες. Ο διαλογισμός. Κάτι σαν τη προσευχή, αλλά πιο αποτελεσματικό στις έκτακτες καταστάσεις. Επικίνδυνο εργαλείο, σε σώζει μια φορά και συνεχίζει να σε σώζει για πολύ καιρό ακόμα, θες δε θες. Συνήθως δε θες, η βόλεψη είναι πολύ βολικό πράγμα, η βόλεψη στη ρουτίνα, στην θαλπωρή, ακόμα και η βόλεψη στον φόβο.

Κανείς δεν θέλει να κοιτάξει πραγματικά μέσα του, πέραν από το μυαλό και τον εγωισμό σου. Στο πορτ μπαγκάζ που βρίσκομαι δεν έχω άλλη επιλογή, κλείνω τα μάτια. Επικεντρώνομαι στην ανάσα μου, χαλαρώνω το σώμα μου. Διώχνω μια μια τις σκέψεις που έρχονται και προσπαθώ να κοιτάξω μέσα μου. Οι ανάσες σταθεροποιούνται, οι σφυγμοί πέφτουν. Παύω να προσέχω το τράνταγμα του αυτοκινήτου που κινείται. Με επαναφέρει ο Βόβα που βογκάει. Θέλω να του πω να σκάσει αλλά είναι καλό παιδί. Χώρισε πρόσφατα, τον νιώθω. Σε δύο μέρες από τώρα θα μάθει ότι ένα σπασμένο πλευρό του έχει καρφωθεί μέσα στον πνεύμονα και αιμορραγεί. Θα μπορούσε να είχε πεθάνει. «Βόβα, μην φοβάσαι, όλα θα πάνε καλά. Κάνε διαλογισμό. Χαλάρωσε το σώμα σου, επικέντρωσε την προσοχή σου μόνο στο σημείο της μύτης όπου νιώθεις την ανάσα σου και προσπάθησε να μην σκέφτεσαι απολύτως τίποτα. Κατάλαβες;» Φυσικά και κατάλαβε, δεν έχει και άλλη επιλογή. Σε λίγο ησυχάζει, μπήκε και αυτός στο λούκι.
Ξαναβυθίζομαι. Πιο εύκολα αυτή τη φορά. Παύω να νιώθω το σώμα μου, οι σκέψεις φεύγουν μια μια, σχεδόν ακούω το μυαλό μου να επιβραδύνεται. Όλα όσα έζησε κανείς, όσα του έμαθαν οι γονείς, το σχολείο, οι φόβοι, οι ανασφάλειες, οι φιλοδοξίες, τα πρόσωπα, οι έρωτες, είναι όλα μικρά πολύχρωμα λέπια που συσσωρεύτηκαν επάνω σε μια χρυσή οθόνη. Από κάπου ανοίγει ένα παράθυρο και μπαίνει ρεύμα δροσερού αέρα, τα λέπια σαλεύουν, σηκώνονται. Δεν είναι τόσο βαριά όσο φαίνονται, στροβιλίζονται, παίζουν με το φως. Όλα όσα έζησε κανείς σε όλη τη ζωή του δείχνει να είναι παιχνίδι στα μάτια ενός παιδιού. Από που έρχεται όμως το φως; Αναρωτιέσαι. Έρχεται από την ίδια την οθόνη που βρίσκεται ακριβώς από κάτω και τώρα καθαρίζει λιγάκι, όχι μέχρι σημείου να διαβάσεις αυτά που θέλει να σου δείξει αλλά ίσα ίσα να περάσει το φως. Χρειάζεται πολύς αέρας ακόμα για να καθαρίσει, χρόνια αεράκι ή μια δυνατή θύελλα. Φύσα! Φυσάει κρύος αέρας, αυτή τη φορά από το πορτ μπαγκάζ που ανοίγει. «Βγείτε γρήγορα, ελάτε μπροστά, την κοπανάμε από δω!». Ο Αντρέι δείχνει να έχει χάσει την ψυχραιμία του.
Είμαστε έξι στο αυτοκίνητο. Εκτός από εμένα, τον Αντρέι και τον Βόβα υπάρχει και ένας ακόμα εικονολήπτης, ο Πάσα. Έχει τέσσερα δόντια σπασμένα, αιμορραγεί. Ο οδηγός, δεν θυμάμαι το όνομά του, και η Λένα. Το κορίτσι. Κάθεται στα γόνατα ενός από τους εικονολήπτες. Ευτυχώς δεν την πείραξαν, σκέφτομαι. Το μυαλό κάνει επανεκκίνηση, προσπαθεί να βρει οικείες φόρμες: «Λένα, μια ευκαιρία είχα να καθίσεις στα γόνατά μου και την έχασα» λέει φωναχτά το μυαλό μου. Ο εαυτός κοιτάει το μυαλό και χαμογελάει. «Ανόητο μυαλό, τρόμαξες. Έχασες μερικές στιγμές και τρόμαξες. Ξαναδούλεψε τώρα που σε χρειάζομαι». Μπλόκο στο δρόμο, ίση απόσταση Σεβαστούπολη – Συμφερούπολη. Τα «παιδιά» έχουν ενημερωθεί, γελάνε, κάνουν «τυπικό έλεγχο» στο αμάξι μπας και τους ξέφυγε καμιά κάμερα, κανένα μικρόφωνο. «Τι έγινε; Πάθατε κανένα ατύχημα;» με ρωτάει δείχνοντας τα σπασμένα μούτρα. Χαμογελάω. «Ξέρετε πως είναι στα μέρη σας, βότκα, γυναίκες, χαβιάρι. Συμβαίνουν και ατυχήματα» λέω. «Να προσέχετε την άλλη φορά. Μην πηγαίνετε σε επικίνδυνα μέρη» λέει. Φυσικά, ό,τι πεις. Μας αφήνουν. Το μυαλό δουλεύει πια με χίλια. Ανανεωμένο από την ξεκούραση και χωρίς την έπαρση που το διακατέχει συνήθως, πιάνει συζήτηση με τον εαυτό.
«Τι κάνεις; Γιατί το κάνεις; Αξίζει τον κόπο;» ρωτάει. «Είναι η δουλειά μου. Δεν ξέρω να κάνω κάτι άλλο. Μου αρέσει» απαντάει. «Τι σου αρέσει; Τι θέλεις; Χρήμα; Δόξα; Γυναίκες; Ένταση;» ρωτάει. «Δεν έχει τίποτα απ’ όλα αυτά. Είναι ψέμα, πλάνη. Θέλω να κάνω κάτι καλό. Θέλω να μεταφέρω το φως εκεί που υπάρχει σκοτάδι. Να πω ιστορίες. Θέλω να μάθω την αλήθεια και να την πω στους άλλους» απαντάει. «Σε ποιους άλλους; Τους ξέρεις τους άλλους. Τους έχεις δει να έρχονται και να φεύγουν. Έχεις καταλάβει να αξίζουν; Δεν τα έχουν τάχα τακτοποιημένα στα κεφάλια τους; Τις ιδεολογίες τους, τις ταμπέλες τους. Είσαι παραμυθάς ή παραμυθιάζεσαι που πιστεύεις ότι θα κάνεις κάτι καλό για αυτούς;» ρωτάει. «Το κάνω για μένα. Και εν τέλει δεν είναι έτσι όλοι. Υπάρχουν κάποιοι που χρειάζονται τη δουλειά μας. Υπάρχουν άνθρωποι με ανοιχτά αυτιά. Και αυτοί που τα έχουν κλειστά μπορεί να τα ανοίξουν κάποτε. Και πρέπει να υπάρχει κάποιος δίπλα τους» απαντάει. «Και ποιος τάχα μου είσαι εσύ που πιστεύεις ότι μπορείς να κάνεις κάτι τέτοιο; Τι αξίζεις; Ποιος είσαι;» ρωτάει. «Δεν είμαι κανείς. Δεν είμαι τίποτα. Αξίζω όσο το τελευταίο κείμενο που έγραψα, ούτε περισσότερο ούτε λιγότερο. Αυτό κάνω, αυτό μπορώ να κάνω και προσπαθώ να το κάνω όσο καλύτερα μπορώ» απαντάει. «Και τι μπορείς να κάνεις σήμερα;» ρωτάει. «Όχι πολλά αλλά πρέπει να γράψω κάτι, γιατί αν δεν το κάνω εγώ δεν θα το κάνει κανένας άλλος: Επίθεση από άνδρες με κουκούλες δέχτηκαν δημοσιογράφοι στην Σεβαστούπολη, κοντά στην Κριμαία όταν...» 

29 December 2013

Τα φούμαρα των χουνταίων...



Το ποντίκι, 24/12/2013

Κρατάει τέσσερις δεκαετίες το σλόγκαν των φιλοχουντικών, φιλοβασιλικών και χρυσαυγιτών ότι η δικτατορία των Συνταγµαταρχών παρέδωσε µια «παρθένα» οικονοµία, δίχως κανένα χρέος.
Το ίδιο πολυφορεµένο παραµύθι ακούστηκε και στο τελευταίο βίντεο, µε πρωταγωνιστή τον προφυλακισµένο Νίκο Μιχαλολιάκο, όταν σε µια ταβέρνα παραληρούσε ως συνήθως: «Επί 21ης Απριλίου τούς άφησε µε µηδέν χρέος και κατάντησαν τα πράγµατα… εκεί τα κατάντησαν. Τα λένε οι ίδιοι…, τα οµολογούν, η γενιά του Πολυτεχνείου».
Φυσικά, ο οποιοσδήποτε άνθρωπος µε στοιχειώδη λογική και την ελάχιστη κατάρτιση θα µπορούσε να υποθέσει, δίχως να γνωρίζει καν τίποτα παραπάνω, ότι θα ήταν αδύνατο ένα χρέος που τρέχει κι αυξάνεται από καταβολής ελληνικού κράτους να εξαφανιστεί ή έστω να φρεναριστεί και να µειωθεί για µια εφταετία, ειδικά από µια χούντα ασυδοσίας και ασχετοσύνης. Η αλήθεια, λοιπόν, είναι ότι η χούντα τα έκανε µαντάρα και στα οικονοµικά. Με το δηµόσιο ταµείο να πηγαίνει κατά διαόλου. Χειρότερα από πριν και µετά. Και ο µεγαλύτερος µύθος απ’ όλους ήταν αυτός της ανάπτυξης. Ουδεµία χειροπιαστή ανάπτυξη υπήρξε επί εφταετίας. Το αντίθετο…
Εκτός κι αν µπορεί να θεωρηθεί επίτευγµα το (απογοητευτικό) +0,9%, τη στιγµή που όλη η Αθήνα χτιζόταν, οι Έλληνες µετανάστες και οι ναυτικοί τόνωναν τις καταθέσεις µε δεκάδες χιλιάδες εµβάσµατα από το εξωτερικό, ενώ η Ελλάδα από τις αρχές της δεκαετίας του ’60 προσπαθούσε να σηκώσει για πρώτη φορά κεφάλι, ύστερα από την Κατοχή, τον Εµφύλιο και την κατάµαυρη δεκαετία του ’50. Μόνο οι υπερεργολάβοι και οι ρουφιάνοι πλούτισαν, λοιπόν, στην οδυνηρή εφταετία σκανδάλων…
Χουντικοί µύθοι
Το «Π» ρίχνει κλοτσιά µια για πάντα σ’ αυτές τις µυθοπλασίες περί «καλής» οικονοµίας επί χούντας. Και, µάλιστα, µε ντοκουµέντα. Με δηµοσιεύµατα ακριβώς απ’ αυτήν την εποχή. Επί δικτατορίας! Τότε, δηλαδή, που η λογοκρισία έδινε κι έπαιρνε. Και τα παρουσιάζουµε αυτά τα δηµοσιεύµατα της επταετίας, ακριβώς επειδή σίγουρα υπάρχουν ακόµα άπιστοι Θωµάδες.
Σύµφωνα µε την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, λοιπόν, το 1974 το δηµόσιο χρέος είχε ανέβει στο 20,8% επί του ΑΕΠ, στα 114 δισ. δρχ. εκείνη τη χρονιά, µε τον εσωτερικό κι εξωτερικό δανεισµό να γιγαντώνονται. Το χρέος ξεκίνησε από 37,8 δισ. δρχ. το 1967, ενώ το 1973 ήταν ήδη στα 87 δισ., µε το έλλειµµα στο εµπορικό ισοζύγιο να είναι 4,5 φορές ψηλότερο και τις καταθέσεις, παρά τις διαρκείς τονωτικές ενέσεις των Ελλήνων µεταναστών, να µειώνονται δραµατικά µετά το 1970. Ο πληθωρισµός κάλπαζε, το πραγµατικό εισόδηµα µειωνόταν, οι φόροι έκαναν επέλαση, το ίδιο και η ακρίβεια.
Τζάµπα… εργολάβοι
Ακόµα και µια ελαφριά µείωση του εξωτερικού δανεισµού ήταν τεχνητή, αφού οι εργοληπτικές εταιρείες έπαιρναν τα δάνεια από το εξωτερικό µε εγγύηση ελληνικού ∆ηµοσίου και στη συνέχεια γίνονταν ανάδοχες των δηµόσιων έργων, µε παραχώρηση των δανείων στο ελληνικό κράτος. ∆εκάδες τέτοια δάνεια-συµβάσεις έγιναν και µ’ αυτήν την πατέντα-µετατροπή και το χρέος φαινόταν ως «εσωτερικό». Καραµπινάτη δηµιουργική λογιστική, δηλαδή, του «µυστράκια» Παττακού και τον οµοϊδεατών του.
Από το 1971, λοιπόν, η κατάσταση στην οικονοµία δεν µπορούσε να κρυφτεί άλλο. ∆εν θα ήταν, µάλιστα, υπερβολή να πούµε ότι τότε άρχιζε να χτίζεται πια για τα καλά η λερναία ύδρα του χρέους.
Στις 6.4.1971 οι εφηµερίδες δηµοσιεύουν: «Αύξηση κατά 23,5% σηµείωσε το δηµόσιο χρέος εντός του πρώτου 5µήνου του 1970, έναντι του 1969, κι έφθασε τα 58,3 δισεκατοµµύρια δρχ. τον Μάιο του περασµένου έτους, έναντι 47,2 που ήταν τον Μάιο του 1969, σύµφωνα µε στοιχεία της ΕΣΥΕ».
Στις 22.9.1971 υπάρχει στα «Νέα» οικονοµική ανάλυση του Κωνσταντίνου Κόλµερ, όπου διαβάζουµε ότι «ναι µεν σηµειώθηκε το 1970 µια επιβράδυνση στην αύξηση του ρυθµού αυξήσεως του χρέους στο 12% έναντι 25% του 1969 (σ.σ.: πάλι επί χούντας είχε εκτιναχθεί, δηλαδή), όµως σηµειώθηκε µια ουσιώδης αύξηση του κρατικού δανεισµού µε έντοκα γραµµάτια και διπλασιασµός του δανεισµού σε συνάλλαγµα». Παρατίθενται, µάλιστα, και αποκαλυπτικά στοιχεία για το δηµόσιο χρέος από το 1958, µε πηγή πάντα τη στατιστική υπηρεσία:

∆ΗΜΟΣΙΟ ΧΡΕΟΣ ΣΕ ∆ΙΣ. ∆ΡΧ.
1958........................................................3,5
1959........................................................8,0
1960........................................................9,7
1961......................................................11,6
1962......................................................13,1
1963......................................................17,6
1964......................................................21,4
1965......................................................25,4
1966......................................................32,0
1967......................................................37,8
1968......................................................45,3
1969......................................................56,7
1970......................................................63,7

Από το 1966, δηλαδή, που το χρέος ήταν 32 δισ., διπλασιάστηκε µέχρι το 1970 στα 63,7 δισ.
Σύµφωνα, εξάλλου, µε στοιχεία του ∆εκεµβρίου του 1971, υπήρξε «αύξηση των εισαγωγών µ’ έναν ρυθµό 15% περίπου, µε ταυτόχρονη µείωση των εξαγωγών κατά 5%, διαφορά που διεύρυνε το έλλειµµα του εµπορικού ισοζυγίου». Πάτωναν οι εξαγωγές, θέριευαν οι εισαγωγές…
Το 1972 ο Τύπος βοούσε πια για την τραγική κατάσταση της οικονοµίας. Στις 13.9.1972 τα «Νέα» έγραφαν στον τίτλο του ρεπορτάζ τους: «Κατά 7,7 δισ. αυξήθηκε το 1971 το δηµόσιο χρέος». Και συνέχιζαν:
«Αυξήθηκε κατά 7,7 δισεκατοµµύρια δραχµές το δηµόσιο χρέος της Ελλάδας κατά τη διάρκεια του 1971. Σύµφωνα µε τα στατιστικά στοιχεία του τελευταίου τεύχους του ∆ελτίου Στατιστικής ∆ηµοσίων Οικονοµικών, κατά το τέλος του 1971 το συνολικό δηµόσιο χρέος ανήλθε σε 71,4 δισ. δραχµές». Από 63,7 που ήταν το 1970!
 Με τη σηµείωση ότι µειώθηκε κατά 600 εκατ. δρχ. το χρέος σε ξένο νόµισµα και αυξήθηκε κατά 1,8 δισ. το χρέος σε εγχώριο νόµισµα. Με την πατέντα, που λέγαµε.
Στον «Οικονοµικό Ταχυδρόµο», στις 15.2.1973, τα σηµάδια κατρακύλας της οικονοµίας συνεχίζονται: «Μεταξύ Μαΐου 1971 και 1972 το δηµόσιο χρέος αυξήθηκε κατά 7.118 εκατ. δρχ. ή σε ποσοστό 10% κι έφθασε στο ύψος των 73.806 εκατ. δρχ.».
«Θυσίες και κόστος»
Το πιο ενδιαφέρον άρθρο όλης εκείνης της εποχής το ξετρυπώσαµε στο «Βήµα». Στις 20.10.1973 υπήρχε πρωτοσέλιδη ανάλυση µε τίτλο «Ο απολογισµός µιας εξαετίας, θυσίες και κόστος». Τα στοιχεία δείχνουν ότι αυτά τα περί «µηδενικών χρεών» δεν µπορούν να λέγονται ούτε γι’ αστείο. Πιο τρανταχτή διαπίστωση; Ότι στην εξαετία της δικτατορίας το εξωτερικό χρέος έγινε 1,5 φορά µεγαλύτερο απ’ όσο είχε φθάσει σε διάστηµα 145 χρόνων. Από καταβολής ελληνικού κράτους! Ιδού τα σηµαντικότερα αποσπάσµατα:
♦  «∆ιαπιστώθηκε στο προηγούµενο σηµείωµα ότι από τα προβαλλόµενα σαν επιτεύγµατα της οικονοµικής της εξαετίας, η µεν οικονοµική σταθερότητα όχι µόνο δεν εξασφαλίστηκε, αλλά αντίθετα διαταράχθηκε κατά τρόπο επικίνδυνο, η αύξηση του συναλλαγµατικού αποθέµατος είναι εικονική και οφείλεται στο δανεισµό από το εξωτερικό, ο δε ρυθµός αναδιάρθρωσης της οικονοµίας υπήρξε κατώτερος των δαπανών και δυσαναλόγως µικρότερος σε σχέση µε το παρελθόν».
♦ «Η µόνη διαφορά έναντι του παρελθόντος είναι η αποκληθείσα µε µετριοφροσύνη «ταχύρρυθµη ανάπτυξη», δηλαδή η επίτευξη πρόσθετου ρυθµού ανάπτυξης έναντι του παρελθόντος κατά 0,9% τον χρόνο, σύµφωνα µε τα επίσηµα στοιχεία. Ποιες όµως υπήρξαν οι θυσίες για να καταλήξουµε σ’ αυτό το ασήµαντο ποσοτικά και ανεπαρκές ποιοτικά ποσοστό ετήσιας αύξησης του εισοδήµατος;».
♦ «Μια από τις σπουδαιότερες θυσίες της εξαετούς περιόδου που προορίζεται να επηρεάσει δυσµενώς τις εξελίξεις της οικονοµίας στο µέλλον είναι η αύξηση του εξωτερικού χρέους της οικονοµίας. Το συνολικό εξωτερικό χρέος της Ελλάδας όπως είχε διαµορφωθεί µε τις ρυθµίσεις των προπολεµικών χρεών ανερχόταν από το 1821 µέχρι και το 1966 σε 1.110 εκατ. δολάρια περίπου».
♦ «Μέσα σε έξι χρόνια το χρέος αυτό ξεπέρασε τα 2.700 εκατ. δολάρια, χωρίς να υπολογίζονται οι καταθέσεις σε συνάλλαγµα από το εξωτερικό. Ήρκεσαν, δηλαδή, έξι χρόνια για να γίνει το εξωτερικό χρέος της χώρας 1,5 φορά µεγαλύτερο απ’ όσο είχε φθάσει σε διάστηµα 145 χρόνων. Και αυτό για έναν πρόσθετο ρυθµό ετήσιας αύξησης 0,9%».
♦ «Ακόµα και το δηµόσιο εξωτερικό χρέος που από την εθνική ανεξαρτησία ως το 1966 δεν ξεπερνούσε τα 300 εκατοµµύρια δολάρια έφθασε κατά την τελευταία εξαετία τα 700 εκατ. δολάρια, το δε εσωτερικό δηµόσιο χρέος από 32 δισ. δρχ. φθάνει τώρα περίπου τα 80 δισ. Ας σηµειωθεί ότι τώρα µέρος των δανείων του κεντρικού προϋπολογισµού πραγµατοποιείται µέσω Τραπέζης Ελλάδος και δεν εµφανίζεται στους λογαριασµούς του δηµόσιου χρέους»!
Οι πλούσιοι, πλουσιότεροι
Και συνέχιζε η εφηµερίδα στον απολογισµό που έκανε τον Οκτώβριο του 1973 µε το εµπορικό ισοζύγιο: «Η δεύτερη µεγάλη θυσία της ελληνικής οικονοµίας κατά την περίοδο αυτήν υπήρξε η θεαµατική διόγκωση του εµπορικού ισοζυγίου. Το έλλειµµα του εµπορικού ισοζυγίου από 745 εκατ. δολάρια προβλέπεται ότι θα φτάσει τελικά το τέλος του 1973 τα 2.600 εκατ. δολάρια, δηλαδή περίπου θα τετραπλασιασθεί. Εκείνο πάντως που είναι άκρως ανησυχητικό είναι η αλµατική αύξηση των εισαγωγών που από 1.150 δισ. το 1966 προβλέπεται να φθάσει τα 3.500 τουλάχιστον το 1973. Η αύξηση αυτή των εισαγωγών αντανακλά αφενός µεν τον χαµηλό βαθµό ανταγωνιστικότητας της ελληνικής οικονοµίας, αφετέρου δε την ανεπάρκεια της εγχώριας παραγωγής».
Στη συνέχεια διαβάζουµε ότι οι πλούσιοι έγιναν πλουσιότεροι: «Ο ανταγωνιστικός χαρακτήρας της οικονοµίας περιορίστηκε. Τα συµπτώµατα κερδοσκοπίας εντάθηκαν. Έχει ήδη σηµειωθεί ένταση στην ανισοκατανοµή µε την αύξηση της µερίδας των κερδών έναντι της µερίδας των µισθών στο εθνικό εισόδηµα. Πρέπει να προστεθεί ότι η τελευταία πληθωριστική διαδικασία δεν έθιξε τα υπέρογκα κέρδη της περιόδου αυτής».
Μόλις λίγες εβδοµάδες µετά την πτώση της χούντας, ο οικονοµολόγος Αδαµάντιος Πεπελάσης δηµοσιεύει άρθρο του (2.8.1974), στο οποίο κάνει λόγο για ξεπούληµα της Ελλάδας στα ξένα κεφάλαια από τους Συνταγµατάρχες:
«Η ανάπτυξη της επταετίας είχε αντιλαϊκό χαρακτήρα. Η µεγάλη µάζα δηλαδή επωµίσθηκε το βάρος της ανάπτυξης, καρπώθηκε τα λιγότερα ωφελήµατα κι έφερε το κόστος των διάφορων αντιφατικών και συγκυριακών µέτρων για την προσπάθεια επαναφοράς της οικονοµίας σε σχετική σταθερότητα και ισορροπία. Ιδιαίτερα τα µέτρα των τελευταίων 12 µηνών ήταν εξοντωτικά για τα µικρά εισοδήµατα.
Η άνοδος των τιµών κατά 40%-45% το 1973 (και κατά 9% για το πρώτο εξάµηνο του 1974) υπερκάλυψε την αύξηση των αστικών εισοδηµάτων ενώ το αγροτι κό εισόδηµα άρχισε να συρρικνώνεται σηµαντικά. Οι ξένες παραγωγικές επενδύσεις µειώνονται εντυπωσιακά. Ενώ στην περίοδο 1965-66 εισάγονται 200 εκατ. δολάρια για παραγωγικές επενδύσεις, σ’ όλη την επταετία 1967-1973 εισάγεται πραγµατικά το µισό περίπου της προηγούµενης επταετίας. Τα άλλα ξένα κεφάλαια που εισέρρευσαν ήταν ΑΝΤΑΛΛΑΓΜΑ ΓΙΑ ΤΟ ΞΕΠΟΥΛΗΜΑ ΤΟΥ ΤΟΠΟΥ ΜΑΣ - αγορά γης, οικοπέδων και παρόµοια».
Τελικά, αυτά τα περί «οικονοµικού θαύµατος της χούντας» δεν είναι απλά παραµύθια της Χαλιµάς, αλλά όσοι τα λένε προσπαθούν να βγάλουν λάδι, γκεµπελικά και προκλητικά, µια καταστροφική οικονοµική περίοδο που βάλτωσε τη χώρα σε όλα τα επίπεδα… Και το ότι κάποιοι θέλουνε να ξεχνάνε τόσο εύκολα, είτε επειδή είναι ωφεληµένοι από σκοτεινές περιόδους σαν την εφταετία είτε επειδή έστω είναι ανιστόρητοι, δεν πάει να πει ότι όλοι έχουµε πάθει µαζικό Αλτσχάιµερ και οµαδική τύφλωση…